गोरखा, असोज २६ । गोरखाको चुमनुव्री गाउँपालिका–६ स्थित लोक्पा र चुम्लिङबीच आइतबार बिहान गएको पहिरोका कारण बुढीगण्डकी नदीमा लेदोसहितको भीषण बाढी आएको छ। बाढीले तल्लो तटीय क्षेत्रमा ठूलो क्षति पुर्याएको छ भने पाँच जना बेपत्ता भएको सूचना प्राप्त भएको छ। बेपत्ताहरूको खोजी तथा उद्धार कार्य तीव्र पारिएको छ।
बाढीले झोलुङ्गे तथा पक्की पुल, टेलिफोन टावर, विद्युत् पोल, निर्माणाधीन बुढीगण्डकी जलविद्युत् आयोजनाको क्याम्प क्षेत्र, निर्माण उपकरण र आसपासका घरहरू बगाएको छ।
घटनाबारे सूचना प्राप्त हुनासाथ इलाका प्रहरी कार्यालय आरुघाटबाट प्रहरी टोली परिचालन गरी नदी तटीय क्षेत्रका बासिन्दालाई सुरक्षित स्थानमा सारिएको थियो। राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणले बिहान ६ बजे गोरखा, धादिङ, तनहुँ, चितवन, नवलपरासी (पूर्व) र नवलपरासी (पश्चिम) जिल्लाका २२१ जना प्रतिकार्यकर्तालाई तत्काल परिचालन हुन एसएमएसमार्फत निर्देशन दिएको थियो।
त्यसैगरी, जलविज्ञान तथा जलस्रोत अनुसन्धान केन्द्रअन्तर्गत बाढी पूर्वानुमान महाशाखाले गोरखादेखि धादिङ हुँदै चितवनको बेनिघाटसम्मका सर्वसाधारणलाई दुई चरणमा करिब दुई लाख एसएमएस पठाएर पूर्वसूचना प्रवाह गरेको जनाएको छ।
प्रभावित क्षेत्रको सल्लेरीस्थित निर्माणाधीन बुढीगण्डकी जलविद्युत् आयोजनाका १२ कर्मचारीसहित ४८ जनालाई उद्धार गरी सुरक्षित स्थानमा राखिएको छ। घटनापछि प्रभावित क्षेत्रमा खोजी तथा उद्धार कार्य निरन्तर जारी छ।
उद्धार तथा प्रतिकार्यका लागि नेपाली सेनाका तीनवटा स्पेसल फोर्ससहित १२७ जना, नेपाल प्रहरीका १३३ जना र सशस्त्र प्रहरी बल, नेपालका १७७ जना गरी कुल ४३७ जना सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिएको छ। उद्धार कार्यलाई प्रभावकारी बनाउन नेपाली सेनाका चारवटा हेलिकोप्टरसमेत प्रभावित क्षेत्रमा खटाइएको छ।
पहिरो तथा बाढीको कारण पत्ता लगाउन भूगर्भविद्सहित तीन सदस्यीय टोली ड्रोनसहित परिचालन गरिएको छ। आवश्यकताअनुसार प्रतिकार्यमा खटाउन नेपाल प्रहरीको विपद् प्रतिकार्य तथा तालिम केन्द्रमा ५० जनाको टोलीलाई तयारी अवस्थामा राखिएको छ।
यसैबीच, राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणको विपद् प्रतिकार्य कमाण्ड पोस्टको बैठक निरन्तर सञ्चालन भइरहेको छ। बैठकमार्फत बाढीको अवस्थाको अनुगमन तथा विश्लेषण, जोखिमसम्बन्धी सूचना प्रवाह र सम्बन्धित निकायबीच समन्वय तथा सहजीकरणका काम भइरहेको छ।
प्रभावित क्षेत्रमा स्थल तथा हवाई मार्गबाट अत्यावश्यक राहत सामग्री ढुवानी भइरहेको छ। सडक सञ्चालन पुनःस्थापना र बेलिब्रिज जडानको सम्भाव्यता अध्ययन गर्न सडक विभाग तथा स्थानीय पूर्वाधार विकास विभागका महानिर्देशकसहितको टोली परिचालन गरिएको छ। आरुघाटमा बेलिब्रिज जडानका लागि आवश्यक तयारीसमेत सुरु गरिएको छ।
गोरखा, लमजुङ र तनहुँका जिल्लास्तरीय द्रुत प्रतिकार्य टोली तथा स्वास्थ्यकर्मीलाई तयारी अवस्थामा राखिएको छ। स्वास्थ्य तथा खाद्य स्वच्छतासम्बन्धी निकायको नेतृत्वमा प्रदेश र स्थानीय तहका आपत्कालीन चिकित्सकसहितको स्वास्थ्य टोली पनि परिचालनका लागि तयारी अवस्थामा रहेको जनाइएको छ। प्रभावित क्षेत्रमा अलपत्र परेका पर्यटकको उद्धारका लागि सम्बन्धित मन्त्रालय तथा कम्पनीहरूलाई आवश्यक निर्देशन दिइएको छ।
सरकारले प्रभावित क्षेत्रको जनजीवन सामान्य बनाउन, खोजी तथा उद्धार कार्यलाई तीव्रता दिन र क्षतिग्रस्त भौतिक पूर्वाधार पुनः सञ्चालनमा ल्याउन आवश्यक कदम अघि बढाएको जनाएको छ। बाढीको जोखिम कायम रहन सक्ने भएकाले नदी तटीय क्षेत्रका बासिन्दालाई सतर्क रहन र सम्बन्धित निकायले जारी गर्ने सूचनाको पालना गर्न आग्रह गरिएको छ।
